De vakbond in Kopenhagen
woensdag, 17 februari 2010 14:47
In Kopenhagen vond in december de belangrijke conferentie plaats waar over een wereldomvattend klimaatakkoord besluiten moesten worden genomen. De vakbeweging is via haar internationale organisatie de ITUC ook gesprekspartner. Wij zijn immers van mening dat een goed klimaatakkoord ook rekening moet houden met de wensen van werknemers (denk aan werkgelegenheid) en werknemers moet betrekken (draagvlak). De opvatting van de internationale vakbeweging m.b.t. het klimaatakkoord in Kopenhagen staat verwoord in het document “Just Transition”.
Misschien hebt u de berichten gevolgd: in Kopenhagen zijn niet die besluiten genomen waar velen in de wereld hun hoop op hadden gevestigd. Veel delegaties zijn teleurgesteld terug gekomen. De tekstvoorstellen waar 2 jaar onderhandelen aan vooraf gingen, zijn niet goedgekeurd. In Kopenhagen bleek niet het klimaat doorslaggevend, maar het zoeken naar een nieuwe machtsbalans tussen de economische grootmachten van dit moment: opkomende economieën Azië en Latijn-Amerika ( b.v. China, India en Brazilië) en de ‘oude ‘ economische grootmachten zoals Amerika (en Europa). En - zoals zo vaak - lijken vooral de arme landen het kind van de rekening te worden: zij hebben het eerste en meeste last van klimaatverandering en geen middelen om zich aan te passen.
Is er dan niets gebeurd in Kopenhagen? Toch wel.
Er is afgesproken dat de klimaatstijging onder de 2 graden moet blijven. De door alle landen ‘vrijwillig’ aangegeven reductiedoelstellingen zijn nu echter samen nog onvoldoende om onder deze 2 graden te blijven. Er zal dus forser gereduceerd moeten worden, maar dwingende afspraken daarvoor ontbreken tot nu toe. Er is afgesproken dat elk land begin 2010 bekend moet maken welke reductiedoelstellingen en beleidsmaatregelen het zelf treft. Die inventarisatielijst is openbaar. En er komt een vorm waarin het realiseren van die maatregelen ook voor anderen te volgen zijn (een zekere mate van controle en meetbaarheid). Er komt een fonds voor arme landen waaruit aanpassingsmaatregelen betaald kunnen worden. De grote aanwezigheid van burgerbewegingen en niet gouvermentele organisaties zoals natuur/milieu/ontwikkelings/vrouwenorganisaties, vakbeweging en werkgevers, lokale overheden wijst op een groeiende sociale beweging van onderop die oproept tot verandering en staten en staatshoofden zullen dwingen hun beleid aan te scherpen en leiderschap te tonen.
De vakbeweging heeft haar wensen goed op de kaart kunnen houden. Het is een overwinning dat het streven naar Just Transition in de preambule van de tekst is opgenomen. (Maar daar heb je uiteraard niet veel aan als de tekst niet wordt aangenomen).
Voor de Europese landen betekent het wel dat vooralsnog onduidelijk blijft hoe het vervolg eruit zal zien op het eerste klimaatplan (Kyoto) dat in 2012 afloopt. Met daarin o.a. het emissiehandelssysteem.
In november wordt er in Mexico opnieuw gepraat. In ons land zal de discussie over het Nederlandse beleid ongetwijfeld opnieuw scherp worden gevoerd. De komende maanden al zal het kabinet besluiten voorbereiden (de ‘brede heroverwegingen’) voor bezuinigingen. En in het voorjaar vindt een evaluatie plaats van het kabinetsbeleid Schoon en Veilig. In beide trajecten gaat het o.a. om klimaat en milieubeleid.
